Artrose (slijtage)

Oorzaak

Klachten

De eerste klacht die meestal optreedt is pijn bij het bewegen en belasten van het gewricht. Vaak heeft u startpijn, pijn die u voelt als u na een tijdje rust weer gaat bewegen. U kunt last hebben van stijfheid, met name na een tijdje rust (startstijfheid). Zodra u gaat bewegen, verdwijnt de stijfheid in het gewricht. U kunt beperkingen hebben bij het bewegen, door pijnlijke en stijve gewrichten. Dit kan per gewricht sterk variëren. Ook de reactie van spieren speelt hierbij een rol.

Soms kunnen uw gewichten een krakend geluid maken bij het bewegen (crepitatie). Dit komt ook voor bij gezonde gewrichten; het geluid betekent dus niet dat u artrose heeft. Uw gewrichten kunnen gaan ontsteken, door veranderingen in het kraakbeen en door vrijkomende kraakbeendeeltjes. Dat komt vooral voor in de knieën en vingers. Een ontstoken gewricht gaat pijn doen en wordt warm en gezwollen.

Aanvullend onderzoek: er wordt een röntgenfoto gemaakt om de ernst van de slijtage vast te stellen.

Behandeling en herstel

De behandeling van artrose hangt van verschillende dingen af: hoe erg de artrose is, welk gewricht is aangetast, welke bewegingen u wilt kunnen maken, uw leeftijd en uw leefstijl. In een beginnend stadium van artrose kunt u proberen de klachten met behulp van aanpassingen in uw leefstijl of met fysiotherapie in de hand te houden.

Glucosamine en ontstekingsremmers kunnen helpen om de functie van het gewricht te verbeteren en de pijn te verminderen. Een voorbeeld van ontstekingsremmers zijn corticosteroïden zoals Kenacort en Depomedrol. Daarnaast kunnen Hyaluronzuurinjecties gegeven worden om de pijn te verlichten en de functie van het gewricht te verbeteren.

Operatie
Als het nodig is, kunt u geopereerd worden. Hiervoor zijn verschillende mogelijkheden die afhankelijk zijn van de mate van artrose en het aangedane gewricht. 

1. Spoelen en schoonmaken

Tijdens een kijkoperatie kan het gewricht gespoeld en schoongemaakt worden. Dit heet ook wel debridement of shaven. De orthopedisch chirurg verwijdert stukjes los en beschadigd kraakbeen. Ook worden ruwe randen glad gemaakt. Dit vermindert de pijn en eventuele zwelling , maar zorgt niet voor herstel van het kraakbeen.

2. Reparatie

Indien nodig kan de chirurg tijdens de kijkoperatie een kraakbeenreparatie doen door het bot ‘op te boren'. Dit heet ook wel microfracturatie of forage. De chirurg maakt kleine gaatjes in de botlaag onder het kraakbeen. Beenmergcellen die littekenkraakbeen kunnen aanmaken gaan nu de gaatjes in het kraakbeen opvullen. Dit stimuleert het herstel van het kraakbeen en dan vooral de mobiliteit en de functie van het gewricht. Ook verlicht het de pijn. Het zorgt echter niet voor een volledig herstel van de oorspronkelijke structuur van het gewricht.

3. Kraakbeentransplantatie

Ook kan er een kraakbeentransplantatie gedaan worden, ook wel mozaïekplastie of OATS (Osteochondral Autologous Transplantation) genoemd. In het stuk versleten kraakbeen worden kleine cilindervormige gaten geboord. In deze gaten worden cilinders eigen kraakbeen geplaatst, die uit een niet belast stuk van het gewricht worden weggenomen. Wanneer er meer kraakbeen nodig is dan er in uw gewricht beschikbaar is, wordt ander materiaal gebruikt. Het eigen kraakbeen groeit aan en vult de gaten enwaardoor er een nieuw vlak ontstaat. Zo wordt uw kraakbeen opgehoogd en het oppervlak weer glad.

4. Prothese

Bij ernstige slijtage kan een prothese geplaatst worden. Dit is een heel ingrijpende operatie, met een lange herstelperiode. De prothese gaat een beperkte tijd mee. Een revisie van de prothese aan het eind van de levensduur is nog complexer dan het plaatsen van een nieuwe prothese. Daarom wordt zo'n operatie zo lang mogelijk uitgesteld. Wij bieden knie- en schouderprotheses aan. Door de opnameduur en risico's van de operatie kan annatommie helaas nog geen heupprotheses plaatsen. Wij helpen u graag met de verwijzing naar een andere zorginstelling.