Gescheurde kruisband

Oorzaak

Bijvoorbeeld door een ongeluk of een onhandige beweging kan er een scheur in de voorste kruisband ontstaan. Op het moment dat de kruisband scheurt, voelt het alsof er iets knapt. De meeste mensen horen dan een knappend geluid in de knie. Door het scheuren van de kruisband ontstaat er vaak een bloeding in het kniegewricht. Dit noemen we voorste kruisbandletsel.

Klachten

Uw knie wordt binnen een paar uur nadat u het letsel opliep dik. U heeft veel pijn en daardoor soms ook last van misselijkheid. U kan uw kniegewricht niet meer strekken, waardoor u door de knie zakt. Uw been voelt instabiel en u kunt er nauwelijks nog mee lopen. Na twee tot drie weken wordt de zwelling minder en verdwijnt de pijn.

Behandeling en herstel

Een knie met een gescheurde kruisband doet geen pijn, maar is wel instabiel. U kunt de kniespieren trainen met fysiotherapie om de knie sterker en stabieler te maken. U kunt dan niet op hoog niveau sporten.

Nieuwe kruisband

Als u graag een sport beoefent waarmee u uw knie belast, of als uw kruisband helemaal gescheurd is, kunt u kiezen voor een kruisbandreconstructie. Dat houdt in dat er een nieuwe kruisband in uw knie wordt geplaatst. De chirurg neemt een deel van uw hamstringpezen weg. Ieder mens heeft vier hamstringpezen, die lopen aan de achterkant van het bovenbeen naar het onderbeen. Als daar wat pezen van worden weggehaald, vangen de andere pezen de belasting op. De chirurg zet de pezen in uw knie als nieuwe voorkruisband.  U houdt aan de operatie een litteken over aan de voorkant van uw knie.

De operatie duurt één tot twee uur, aansluitend blijft u nog een nacht op de operatielocatie.

Artromot motorslede
Op de verkoever wordt uw been meteen op een motorslede (Artromot) geplaatst. Daardoor wordt uw knie automatisch gestrekt en gebogen. Dit vereist geen inspanning van u. De motorslede zal anderhalf uur aanstaan, opgevolgd door een pauze. Daarna gaat de motorslede opnieuw aan. Dit proces gaat door tot in de avond of de nacht. Tijdens het slapen staat het apparaat uit.

De motorslede (Artromot) bevordert de stofwisseling en afvoer van afvalstoffen. Dit stimuleert genezing, vermindert pijnklachten en voorkomt ook gewrichtsverkleving en gewrichtsstijfheid.

Daarna begint het echte werk pas: u zult negen tot twaalf maanden moeten revalideren. Om goed te herstellen van een kruisbandoperatie, moet u het revalidatieprogramma nauwkeurig volgen. U werkt hierbij samen met de orthopedisch chirurg en de fysiotherapeut. Dit kan een annatommie fysiotherapeut of een andere fysiotherapeut zijn.

De eerste dagen: pijnmedicatie

• De knie blijft de eerste dagen na de ingreep - en soms ook langere tijd - gezwollen. Doe in die periode rustig aan.
• Voor de eerste tien dagen krijgt u pijnmedicatie en maagbeschermers voorgeschreven. Daarnaast mag u als u dat nodig heeft paracetamol innemen: maximaal 6 keer per dag 500 miligram.

Meteen na de operatie beginnen: oefenen
Om te voorkomen dat u stolsels in uw bloedvaten (trombose) krijgt, moet u zo vaak mogelijk oefeningen doen. Doe deze oefeningen vanaf de eerste dag na de operatie. Let op:

• draag tijdens de oefeningen het elastisch verband (tubigrip)
• u mag de oefeningen zo vaak mogelijk doen, maar ze mogen geen pijn doen!
  
  

1. Voet bewegen: (om stolsels in de bloedvaten, ofwel trombose, te voorkomen)
   Ga rechtop zitten met gestrekte benen, of ga liggen op bed. Beweeg de voet van uw geopereerde been gelijkmatig op en neer.
   
   
2. Knie strekken 1: (ieder uur, minstens tien keer)
   Ga rechtop zitten in bed, leg uw benen gestrekt neer. Trek uw voet naar u toe en druk uw knieholte in bed, voel de spanning in uw bovenbeen.
   
   
3. Knie strekken 2: (ieder uur, minstens tien keer)
   Ga rechtop zitten in bed, met een rolletje (bijv. een handdoek) onder de knie. Strek de knie zover mogelijk, probeer uw hiel van het bed af te krijgen.
    
4. Knie buigen: (ieder uur, minstens tien keer)
   Ga rechtop zitten met gestrekte benen, of ga liggen op bed. Buig uw knie binnen de pijngrens, houd uw voet op het bed. 

De eerste zes weken: op krukken lopen

Na de operatie moet u minstens 6 weken met krukken lopen. Het geopereerde been mag u niet volledig belasten, maar wel aantippen. In deze eerste zes weken verloopt het herstel meestal zo:

Week 1 - 2

• Voer de belasting van uw benen geleidelijk op. Aan het eind van de eerste twee weken kunt u uw gewicht gelijk verdelen over uw krukken en uw benen. U belast uw benen dan voor 50 %.
• Na deze twee weken kunt u de knie helemaal strekken.

Week 3 - 4

• Als het herstel goed gaat, kunt u de belasting van uw benen opvoeren naar 100%.
• U mag nu eventueel binnenshuis met 1 elleboogkruk gaan lopen.

Week 5 - 6

• U kunt beginnen met fietsen zonder weerstand.

Na zes weken kunt u uw benen volledig belasten, krukken zijn niet langer nodig.

Last van uw knie?

Als u last heeft van de knie, mag u hem vier keer per dag koelen. Gebruik een ijspakking, of een handdoek met ijs(klontjes) erin. Leg de pakking of het ijs nooit direct op uw huid, maar gebruik een natte doek als tussenlaag. Koel niet langer dan 15 minuten.

Let op: leg geen kussen onder de geopereerde knie, ook niet 's nachts. Daarmee belemmert u de strekking van de knie.